fa اندیشه سیاسی قاضی نورالله شوشتری (956 -1019ق) تخصصي Special پژوهشي Research <h1 dir="RTL"><a name="_Toc424644333"><strong>اندیشه سیاسی قاضی نورالله شوشتری (956 -1019ق)</strong></a><strong> <a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title=""><span dir="LTR"><strong>[1]</strong></span></a></strong></h1> <p dir="RTL"><a name="_Toc424644334"><strong>محمدحسن رازنهان</strong></a><a href="#_ftn2" name="_ftnref2" title=""><strong>*</strong></a><br> <strong>محمدتقی مختاری</strong><a href="#_ftn3" name="_ftnref3" title=""><strong>**</strong></a><br> <strong>نادر پروین</strong><a href="#_ftn4" name="_ftnref4" title=""><strong>***</strong></a></p> <p dir="RTL">چکیده</p> <p dir="RTL">قاضی نورالله شوشتری (956 ـ 1019 ق)، از عالمان صوفی‌مشرب شیعه عصر صفوی بود که در تحول گفتمان سیاسی ـ شیعی روزگارش، بس تأثیر گذارد. آثار او را از دید معرفت‌شناسی دینی بررسیده‌اند، اما تا کنون پژوهشی درباره اندیشه سیاسی وی صورت نپذیرفته است. این مقاله که تازه‌ترین تحقیق در این زمینه به شمار می‌رود، بر پایه روش جستاری توماس آرتور اسپریگنز، اندیشه سیاسی قاضی شوشتری را در مهم‌ترین آثارش مانند <em>مجالس المؤمنین</em>، <em>صوارم المهرقه</em>، <em>احقاق الحق</em>، <em>مناصب النواصب</em> و رساله <em>اسئله یوسفیه</em>، می‌کاود.</p> <p dir="RTL">بنابر نتایج تحقیق، زمانه قاضی شوشتری و فضای گفتمانی آن دوره، مانند گفتمان شیعی ضد سنی و اصولش (توحید، معاد، نبوت و امامت)، تعریف و تفسیر مسائل هستی‌شناختی و انسان‌شناختی از منظر روحانیان شیعه و صوفی‌مشرب، مهم‌ترین دلالت‌های معرفتی اندیشه سیاسی شوشتری بود. هم‌چنین لزوم استفاده از تقیه در برخی از هنگامه‌های ناگزیر و حساس، دفاع از امامت و عقاید شیعی، ناگزیری هم‌گرایی سیاسی متصوفه واقعی و شیعیان در برابر اهل‌سنت، تفهیم اتهامات دشمنان تاریخی تشیع در مناظرات سیاسی و اعلام فزونی شمار شیعیان جهان و آسیب‌شناسی تصوف اسلامی، مهم‌ترین دلالت‌های تبیینی (وضعیتی)، هنجاری و تضمنات سیاسی اندیشه قاضی شوشتری به شمار می‌روند.</p> <div>&nbsp; <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref1" name="_ftn1" title=""><span dir="LTR">[1]</span></a>. تاریخ دریافت 18/07/93؛ تاریخ پذیرش 15/09/93.</p> </div> <div id="ftn2"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref2" name="_ftn2" title="">*</a> دانشیار دانشگاه خوارزمی، گروه تاریخ، تهران، ایران. <span dir="LTR">Ha_raznahan@yahoo.com</span></p> </div> <div id="ftn3"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref3" name="_ftn3" title="">**</a> دانشیار دانشگاه خوارزمی، گروه تاریخ، تهران، ایران. <span dir="LTR">mokhtari@khu.ac.ir</span></p> </div> <div id="ftn4"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref4" name="_ftn4" title="">***</a> دانشجوی دکتری تاریخ ایران دوره اسلامی دانشگاه خوارزمی، گروه تاریخ، تهران، ایران. <span dir="LTR">nader_n_2007@yahoo.com</span></p> </div> </div> قاضی نورالله شوشتری, اندیشه سیاسی, تشیع, تصوف, مجالس المؤمنین, احقاق الحق, مناصب الناصب. 67 98 http://journal.isihistory.ir/browse.php?a_code=A-10-1-87&slc_lang=fa&sid=1 محمدحسن رازنهان 1003194753284600211 1003194753284600211 Yes محمدتقی مختاری 1003194753284600212 1003194753284600212 No نادر پروین 1003194753284600213 1003194753284600213 No