fa پژوهشی درباره سیف‌الدین بیتکچی دیوانسالار مسلمان دوره هلاکو (آخرین کارگزار الوس جوچی در ایران) تخصصي Special پژوهشي Research <h1 dir="RTL"><a name="_Toc356882842"><strong>پژوهشی درباره سیف‌الدین بیتکچی دیوانسالار مسلمان دوره هلاکو</strong></a></h1> <p dir="RTL"><a name="_Toc356882843">(آخرین کارگزار الوس جوچی در ایران)</a><a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title=""><span dir="LTR"><strong>[1]</strong></span></a></p> <p dir="RTL"><a name="_Toc356882844"><strong>هوشنگ خسروبیگی</strong></a><a href="#_ftn2" name="_ftnref2" title="">^{<span dir="LTR">^[2]</span>}</a><br> <strong>یزدان فرخی</strong><a href="#_ftn3" name="_ftnref3" title="">^{<span dir="LTR">^[3]</span>}</a></p> <p dir="RTL">چکیده</p> <p><span dir="RTL">با حمله گسترده مغول به سرزمین‌های اسلامی‌و سقوط حکومت‌های مسلمان، تشکیلات اداری این حکومت‌ها نیز به یک</span> <span dir="RTL">باره فرو ریخت. با این حال کارگزاران مسلمان بازمانده از این حکومت‌ها توانستند به تدریج جایگاه خود را در تشکیلات اداری مغول‌‌ها باز یابند. در این میان حضور سیف‌الدین بیتکچی کارگزار مسلمان برکای خان فرمانروای مسلمان الوس جوچی از موضوعات مهم در تحولات دیوانسالاری مغول‌‌ها در ایران محسوب می‌شود. چگونگی برآمدن سیف‌الدین در تشکیلات اداری هلاکو و اشاره‌های مبهم و اجمالی و مسکوت گذاشتن دلایل سقوط وی از مقام ارشد دیوانی هلاکو و به یاسا رسیدن او در آستانه لشکرکشی تدافعی هلاکو در مقابل قلمرو برکای خان، مسأله‌ای است که علاوه بر قصور منابع، بی‌توجهی محققان تاریخ را نیز به همراه داشته است. در این پژوهش تلاش شده است تا با بررسی و بازبینی شواهد پراکنده موجود در مورد سیف‌الدین بیتکچی، رویداد‌های مرتبط با جریان تحولات دیوانی و سیاست‌های منطقه‌ای هلاکو در این روزگار مورد ارزیابی قرار گیرد. این پژوهش نشان می‌دهد که کشته شدن سیف‌الدین بیتکچی به عنوان دیوانسالار مسلمان و هم</span> <span dir="RTL">سو با سیاست‌های الوس جوچی به رهبری برکای خان، در واقع روند و شروع تازه‌ای برای تشکیلات اداری و استقلال اداری دیوانسالاری مغول‌‌ها به رهبری هلاکو خان از الوس جوچی یا اردوی زرین بوده است. </span></p> <div>&nbsp; <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref1" name="_ftn1" title=""><span dir="LTR">[1]</span></a>. تاریخ دریافت22/5/91، تاریخ پذیرش5/8/91<span dir="LTR">.</span></p> </div> <div id="ftn2"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref2" name="_ftn2" title=""><span dir="LTR">[2]</span></a>. استادیار دانشگاه پیام نور، گروه تاریخ، ایران.<span dir="LTR">Kh_beagi@pnu.ac.ir </span></p> </div> <div id="ftn3"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref3" name="_ftn3" title=""><span dir="LTR">[3]</span></a>. استادیار دانشگاه پیام نور، گروه تاریخ، ایران. &nbsp;<span dir="LTR">Y_farrokhi@pnu.ac.ir</span></p> </div> </div> الغ بیتکچی, الوس جوچی, ایلخانان, بیتکچی, دیوانسالاری, سیف‌الدین بیتکچی, هلاکو 29 59 http://journal.isihistory.ir/browse.php?a_code=A-10-1-99&slc_lang=fa&sid=1 هوشنگ خسروبیگی 1003194753284600237 1003194753284600237 Yes یزدان فرحی 1003194753284600238 1003194753284600238 No