fa واکاوی عملکرد سیاسی ـ نظامی احمدشاه دُرّانی و پیامدهای‌آن تخصصي Special پژوهشي Research <h1 dir="RTL"><a name="_Toc435827321"></a><a name="_Toc434617114"><strong>واکاوی عملکرد سیاسی ـ نظامی احمدشاه دُرّانی و پیامدهای‌آن</strong></a><a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title=""><strong><span dir="LTR"><strong>[1]</strong></span></strong></a></h1> <p dir="RTL"><a name="_Toc435827322"></a><a name="_Toc434617115"><strong>جواد موسوی دالینی</strong></a><a href="#_ftn2" name="_ftnref2" title=""><strong>*</strong></a></p> <p dir="RTL">چکیده</p> <p dir="RTL">احمدشاه دُرّانی (1134 - 1186ق/ 1722 - 1772م) ـ پایه‌گذار سلسلۀ درانی ـ از خلأ قدرتی که با قتل نادر‌شاه پدید آمد، بهره برد. وی با پشتیبانی قبایل پشتون و تشکیل لویی‌جرگه، تصرف خزانۀ نادرشاه و نابسامانی سلطنت گورکانیان هند فرصت یافت دولت نوپای‌ درانی را استحکام بخشد. در همین راستا، شاه ابدالی با ایجاد وحدت سیاسی، تشکیلات لازم را برای افغانستان مستقل فراهم کرد و به نام خود سکه زد. احمدشاه ذوق ادبیات و شعر نیز داشت و از این حیث به سلاطین گورکانی هند شبیه بود.</p> <p dir="RTL">یافته‌های پژوهش حاکی از این است که احمدشاه در آغاز، اندیشۀ جدا ساختن افغانستان از ایران را در سر نمی‌پرورانید و می‌خواست همچون پادشاهان سلسله‌های مختلف بر تمامی یا بخشی از قلمرو تاریخی ایران حکم‌رانی کند؛ اما وجود شرایط خاص سیاسی و اجتماعی، بعدها او را به راهی کشانید که سرانجام آن، چیزی جز جدایی افغانستان و ایران از یکدیگر نبود. افزون بر این، عملکرد سیاسی و نظامی و مرگ احمدشاه برای انگلیسی‌ها که در حال افزایش نفوذ خود در هند بودند، فرصتی مطلوب ایجاد کرد.</p> <p dir="RTL">نوشتار حاضر بر آن است که ابتدا به معرفی اجمالی ابدالی‌ها، مراحل قدرت‌گیری احمد‌خان درانی و الگوگیری وی از نادرشاه افشار در کسب مشروعیت را مورد تبیین و تحلیل قرار دهد؛ سپس تلاش شاه درانی را برای تصرف ایران و هند و پیامد عملکرد وی در حملات متعدد به هندوستان واکاوی کند. این پژوهش به شیوه توصیفی ـ تحلیلی و با تکیه بر منابع کتابخانه‌ای سامان یافته است.</p> <div>&nbsp; <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref1" name="_ftn1" title=""><span dir="LTR">[1]</span></a>. تاریخ دریافت 10/08/93؛ تاریخ پذیرش 17/12/93.</p> </div> <div id="ftn2"> <p dir="RTL"><a href="#_ftnref2" name="_ftn2" title="">*</a> استادیار دانشگاه شیراز، گروه تاریخ، شیراز،‌ ایران. <span dir="LTR">javad_shirazu@yahoo.com</span></p> </div> </div> <h1>Exploring the Political-Military Acts of Ahmad Shah Durrani and Their Implications</h1> <p>Javad Musavi Dalini<a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title=""><strong>[1]</strong></a></p> <h2>Abstract</h2> <p>Ahmad Shah Durrani (1134-1186 AH/1722-1772 CE) was the founder of Durrani dynasty. He took advantage of power lacuna after Nader Shah&#39;s death and attempted to stabilize the newly-established government of Durrani via the support of Pashtun tribes, establishment of Loya jirga, taking control of Nader Shah&#39;s public treasury, and taking advantage of the conflicts in the Indian Gurkanid government. Moreover, through political unity, he laid the foundations of an independent Afghanistan and minted coins in his name. Like Gurkanid rulers, he was keen on literature and poetry. The findings of the study reveal that Ahmad Shah initially did not entertain the idea of separating Afghanistan from Iran, and desired to rule over the entire territory or parts of the historical land of Iran; like rulers of other dynasties. Nonetheless, the existing socio-political conditions actually forced him to separate Afghanistan from Iran. Moreover, his political and military actions and his death paved the way for the Englishmen to increase their growing influence in India. The present study attempts to briefly introduce Abdalis, and clarifies the process through which Ahmad Khan Durrani ascended the throne, and his emulation of Nader Shah in legitimizing his government. His attempts for ruling over Iran and India and the implications of his frequent attacks to Afghanistan will also be elaborated in this paper. The present study follows a descriptive-analytic method and is based on library resources.</p> <div>&nbsp; <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"> <p><a href="#_ftnref1" name="_ftn1" title="">[1]</a>. Assistant Professor of Shiraz University, History Department, Shiraz, Iran. javad_shirazu@yahoo.com</p> </div> </div> افغانستان, ابدالی, نادرشاه, احمدشاه درانی, هند. Afghanistan, Abdali, Nader Shah, Ahmad Shah 131 156 http://journal.isihistory.ir/browse.php?a_code=A-10-1-108&slc_lang=fa&sid=1 جواد موسوی دالینی 1003194753284600253 1003194753284600253 Yes