fa راهبرد «الرّاحمون»: تأثیر حکمرانی عطوفت‌محور پیامبر(ص) بر شکل‌گیری نهادهای اقتصادی و حقوقی در مدینه النبی (مقاله ترویجی) تخصصي Special ترویجی case report <span style="font-size:10pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">این پژوهش با هدف واکاوی تاریخیِ جایگاه &laquo;رحمت و عطوفت&raquo; به&shy;مثابه یک راهبرد حکمرانی در سیره &shy;نبوی و تحلیل پیامدهای عینی آن در تأسیس نهادهای پایدار انجام شده&shy;است. پرسش اصلی آن است که گفتمان &laquo;الرّاحمون&raquo; چگونه در فرآیند حکمرانی رسول اکرم(ص) تجلی یافت و این تجلی، چه تأثیری در طراحی و عملکرد نهادهای نوپای اقتصادی و حقوقی در مدینه النبی گذاشت؟ یافته‌ها نشان می‌دهد که رحمت نبوی، صرفاً یک فضیلت اخلاقی فردی نبود، بلکه به یک &laquo;اصل نظام‌ساز&raquo; در حکمرانی تبدیل شد. در حوزه اقتصاد، این اصل در نهادهایی مانند &laquo;بیت‌المال به&shy;مثابه نهاد توزیع عادلانه&raquo;، &laquo;منع ربا و احکام مضاربه برای حمایت از طرف ضعیف&shy;تر قرارداد&raquo; و &laquo;تأکید بر انفاق و تکافل اجتماعی&raquo; متجلی شد. در حوزه حقوق نیز، شاهد تأسیس &laquo;نظام قضایی دادرسی‌محور به&shy;جای انتقام‌محور&raquo;، &laquo;تسهیل در اجرای حدود با اولویت دادن به مصلحت عمومی&raquo; و &laquo;اعلام عفو عمومی در فتح مکه به&shy;عنوان بنیان&shy;گذاری نظم حقوقی جدید&raquo; هستیم. در نهایت می‌توان گفت عطوفت به&shy;عنوان راهبرد حکمرانی، عاملی کلیدی در تبدیل جامعه پراکنده عرب به یک جامعه منسجم و پایدار بود.</span></span></span></span><br> &nbsp; <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:10pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span lang="EN-GB" style="line-height:115%">This study aims to investigate the historical position of mercy and compassion as a governance strategy in the Prophetic Sunnah and to analyze its tangible consequences in the establishment of enduring institutions. The central question is how the discourse of al-rāḥimūn (&ldquo;the compassionate&rdquo;) was manifested in the governance of the Prophet Muhammad (PBUH) and how this manifestation influenced the design and functioning of the emerging economic and legal institutions in Madinah. The findings indicate that Prophetic mercy was not merely an individual moral virtue; rather, it evolved into a foundational organizing principle of governance. In the economic sphere, this principle was reflected in institutions such as the Bayt al-Māl as an institution of equitable distribution, the prohibition of ribā (usury) and the regulations governing muḍārabah partnerships aimed at protecting the weaker contracting party, and the emphasis on charitable giving (infaq) and social solidarity. In the legal sphere, it was manifested through the establishment of a judicial system centered on due process rather than retaliation, the facilitation of the implementation of legal penalties with priority given to public welfare, and the declaration of general amnesty during the Conquest of Mecca as the foundation of a new legal order. Ultimately, it can be argued that compassion, as a governance strategy, was a key factor in transforming the fragmented Arab society into a cohesive and sustainable community.</span><span lang="AR-SA" dir="RTL" style="line-height:115%"></span></span></span></span></div> حکمرانی نبوی, راهبرد رحمت, مدینه النبی, نظام حقوقی اسلام, نهادهای اقتصادی Prophetic governance, strategy of mercy, Madinah, Islamic legal system, economic institutions. 44 59 http://journal.isihistory.ir/browse.php?a_code=A-10-1322-1&slc_lang=fa&sid=1 Mina Alamdari مینا علمداری Minaalamdari1@Gmail.com 10031947532846005119 10031947532846005119 Yes PhD Student of Islamic History, Lorestan University دانشگاه لرستان Mojtaba Garavand مجتبی گراوند Graven.m@lu.ac.ir 10031947532846005120 10031947532846005120 No Associate Professor, Department of History and Archaeology, Lorestan دانشگاه لرستان Dariush Nazari داریوش نظری Nazareth.a@lu.ac.ir 10031947532846005121 10031947532846005121 No Associate Professor, Department of History and Archaeology, Lorestan دانشگاه لرستان