[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 1، شماره 15 - ( پاییز 1393 ) ::
جلد 1 شماره 15 صفحات 125-149 برگشت به فهرست نسخه ها
بنیادهای اعتقادی فرقه ذکری و خاستگاه‌های آن
عبداله صفرزایی، هادی وکیلی
چکیده:   (1558 مشاهده)

بنیادهای اعتقادی فرقه ذکری و خاستگاه‌های آن[1]

عبداله صفرزایی*
هادی وکیلی**

چکیده

فرقه «ذکری» در تحولات سیاسی، اجتماعی و فرهنگی جنوب شرق ایران به‌ویژه بلوچستان تأثیر گذارده است است. کار ذکری‌ها از اوایل سده یازدهم هجری در بلوچستان جنوبی یا مکران به مرکزیت کیچ آغاز شد. سرچشمه پیدایی این فرقه، آموزه‌های محمد جونپوری (اوایل قرن دهم) بود. وی از پرورش‌یافتگان طریقت چشتی شبه قاره هند به شمار می‌رفت که مدعی بود «مهدی موعود» است. به نقل از دست‌نوشته های مذهبی ذکریان قرون دوازدهم و سیزدهم، کسی به نام محمد اَتَکی مؤسس این فرقه بود که کمابیش یک قرن بعد از جونپوری، در کیچ بیشتر مقدسات و شعائر فرقه‌اش را تعیین کرد. آرام‌آرام برخی از حاکمان محلی و مردم مکران به گروه پیروان این فرقه پیوستند. اکنون پیروان دکری به گروه‌هایی تقسیم می‌شوند. گمان می‌رود آنان مبانی اعتقادی‌شان را از اندیشه ظهور مهدی موعود (عج) و تفکرات باطنی‌گری صوفیانه اقتباس کرده و با گذشت زمان آنها را با تأویلاتی همراه کرده و از رسوم محلی نیز تأثیر پذیرفته باشند. پژوهش‌های اندکی درباره ذکری‌ها سامان یافته و از این‌رو، ویژگی‌های تاریخی و خاستگاه فکری آنان به‌درستی روشن نشده است. هدف این نوشتار، تبیین بنیادهای فکری و خاستگاه اعتقادی ذکریان است که با استفاده از منابع کتاب‌خانه‌ای، تاریخ شفاهی و تحقیقات میدانی، به روش تاریخی با شیوه توصیفی ـ تحلیلی صورت گرفته است.

 

[1]. تاریخ دریافت 02/02/93؛ تاریخ پذیرش 10/08/93.

* دانشجوی دکتری تاریخ دانشگاه فردوسی، گروه تاریخ، مشهد، ایران. Abdolahsafarzaie@gmail.com

** دانشیار دانشگاه فردوسی مشهد، گروه تاریخ، مشهد، ایران. vakili355@yahoo.com

واژه‌های کلیدی: ذکری، مهدوی، محمد جونپوری، محمد اتکی، بلوچستان.
متن کامل [PDF 539 kb]   (1534 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1395/9/14 | پذیرش: 1395/9/14 | انتشار: 1395/9/14
ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML     Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:


صفرزایی عبداله، وکیلی هادی. بنیادهای اعتقادی فرقه ذکری و خاستگاه‌های آن . پژوهشنامه تاریخ اسلام. 1393; 1 (15) :125-149

URL: http://journal.isihistory.ir/article-1-142-fa.html



دوره 1، شماره 15 - ( پاییز 1393 ) برگشت به فهرست نسخه ها
پژوهش نامه تاریخ اسلام (فصلنامه انجمن ایرانی تاریخ اسلام) Quartely Research Journal of Islamic History
Persian site map - English site map - Created in 0.04 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4227