[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 1، شماره 12 - ( زمستان 1392 ) ::
جلد 1 شماره 12 صفحات 67-87 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی نظام خبریابی و خبررسانی در دولت شیعی صفوی
علی اکبر جعفری، مرجان سرمدی زاده
چکیده:   (3156 مشاهده)

بررسی نظام خبریابی و خبررسانی در دولت شیعی صفوی[1]

علی‌اکبر جعفری*
مرجان سرمدی‌زاده**

چکیده

دریافت خبر و انتقال سریع آن به مرکز و تصمیم‌گیری درست و به هنگام، از اصول پای‌داری دولت‌ها به شمار می‌رود. این هدف موجب شده است که از روزگار باستان، سازِکارهای گوناگونی برای دست‌یابی به اخبار و انتقال آن فراهم آید. مانند چاپار، دیوان برید، اشراف و نظام یام به انگیزه خبریابی به هنگام و انتقال سریع آن. دیوان برید در این میان از کمال بیشتری در سنجش با دیگر سازکارها برخوردار بود که با سقوط بغداد، آن نیز بر افتاد. باری، اصل و ضرورت کسب و انتقال خبرها در دوره‏های بعدی به‌ویژه در دوره صفویه به اندازه‏ای مهم بود که این دولت از روش‌های قرینه‌ای در این‌باره بهره میبرد.

جایگاه جهانی و مهم دولت صفوی در کنار دولت عثمانی و ازبک‌ها و وحدت و تمرکز حاکمیت صفوی در ایران، بر ضرورت و اهمیت کسب خبر و انتقالش در این دوره میافزود. هدف این پژوهش، بررسی پیش‏بینی‌ها و عمل‌کرد دولت صفوی درباره دست‌یابی و انتقال اخبار است. پرسشهایی که این پژوهش آنها را پاسخ می‏گوید، چنینند: اخبار و اطّلاعات قلمرو صفوی چگونه به دست می‌آمد و منتقل می‌شد؟ نظام خبریابی و خبررسانی دولت صفوی چگونه در ثبات و ضعف این دولت تأثیر می‏گذارد؟ بر پایه این پرسش‏ها، این فرضیه آزموده می‏شود: «پراکندگی مسئولیت و نبود تشکیلات ثابت خبریابی و خبررسانی در این دوره، از عوامل بنیادینی به شمار
می‏رفت که در روزگار ضعف دولت صفوی به انحطاط و سقوطش انجامید». داده‌های تاریخی پژوهش با اثبات این فرضیه، تصویری روشن از نظام خبریابی و خبررسانی این دوره می‏نُماید.

 

[1]. تاریخ دریافت: 24/3/92 تاریخ پذیرش 18/8/92.

* استادیار دانشگاه اصفهان، گروه تاریخ، اصفهان، ایران. a.jafari2348@yahoo.com

** دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ ایران اسلامی دانشگاه اصفهان، گروه تاریخ، اصفهان، ایران. marjan.sarmadi@yahoo.com

واژه‌های کلیدی: دولت‌های اسلامی، خبریابی، خبررسانی، برید، جاسوس، صفویه.
متن کامل [PDF 566 kb]   (1522 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1395/9/3 | پذیرش: 1395/9/3


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

An Analysis of the Broadcasting and Informing in the Islamic Governments during the Safavid`S Era. پژوهشنامه تاریخ اسلام. 2014; 1 (12) :67-87
URL: http://journal.isihistory.ir/article-1-120-fa.html

جعفری علی اکبر، سرمدی زاده مرجان. بررسی نظام خبریابی و خبررسانی در دولت شیعی صفوی . پژوهشنامه تاریخ اسلام. 1392; 1 (12) :67-87

URL: http://journal.isihistory.ir/article-1-120-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 1، شماره 12 - ( زمستان 1392 ) برگشت به فهرست نسخه ها
پژوهش نامه تاریخ اسلام (فصلنامه انجمن ایرانی تاریخ اسلام) Quartely Research Journal of Islamic History
Persian site map - English site map - Created in 0.04 seconds with 29 queries by YEKTAWEB 4331