[Home ] [Archive]   [ فارسی ]  
:: Main :: About :: Current Issue :: Archive :: Search :: Submit :: Contact ::
Main Menu
Home::
Journal Information::
Articles archive::
For Authors::
For Reviewers::
Registration::
Contact us::
Site Facilities::
::
Search in website

Advanced Search
..
The Iranian Society of Islamic History
..
index
isc
noormags
magiran
sid
google scholar
virascience
academia
linked in
..
:: Volume 1, Issue 60 (winter 2025) ::
islamhistory 2025, 1(60): 35-37 Back to browse issues page
The Genesis of Rumi’s Legacy: The Formation and Institutionalization of the Mevleviyya in Anatolia
Bahram Karju Ajirlou *
Abstract:   (3 Views)
Following Alp Arslan’s victory at the Battle of Manzikert (463 AH/1071 AD) and the subsequent expansion of Seljuk influence in Anatolia, the region emerged as a significant center for the flourishing of Islamic intellectual, mystical, and social life. The prudent policies of the Seljuk administration fostered a conducive environment for security, cultural exchange, and scholarly activities, thereby facilitating the large-scale migration of elites, particularly Iranian Sufis and mystics, to Anatolia. In this context, the migration of Baha al-Din Walad (Sultan al-Ulama) and his son, Mawlana Jalal al-Din Rumi, to Konya not only played a pivotal role in shaping the city’s intellectual and spiritual landscape but also laid the groundwork for the emergence of the Mevleviyya - one of the most significant Sufi orders - in the post-Mawlana era. Employing a historical research methodology grounded in a descriptive and analytical approach, this study examines the process of the formation and subsequent institutionalization of the Mevlevi Order in post-Mawlana Anatolia. The findings demonstrate that following the passing of Mawlana, the foundations of the Mevlevi Order were established during the succession of Husam al-Din Chelebi; the order was then systematized under Sultan Walad, Mawlana’s son, and expanded across Anatolia during the era of Ulu Arif Chelebi. During the Ottoman period, this process paved the way for the establishment and flourishing of Mevlevihanes (Mevlevi lodges). As spiritual, educational, and cultural institutions, these centers played a crucial role in the transmission, preservation, and reproduction of Mawlana’s literary and spiritual legacy, particularly through the tradition of Masnavi recitation and the cultivation of Persian literature.
Keywords: Mawlana, Mevlevi Order (Mevleviyya), Anatolia, Mevlevihane (Mevlevi Lodge).
Full-Text [PDF 595 kb]   (7 Downloads)    
Type of Study: case report | Subject: Special
Received: 2025/10/12 | Accepted: 2025/12/13
References
1. Aflaki, Shams al-Din (1362 Sh). Manaqeb al-Arefin. Edited by Tahsin Yazici. Tehran: Donya-ye Ketab. [In Persian]
2. Anbarcıoğlu, Meliha (1991). Sultan Veled’in Maarif eserinin önsözü. İstanbul: MEB.
3. Arpaguş, Safi (2009). Mevlevilikte Ma'nevi Eğitim. İstanbul: Vefa Yayinlari.
4. Artıran, Hayat Nur (2006). Hakk Nûr’u Hale Ziyâsi Çelebi Hüsameddin. Keskül: Güz.
5. Asaf Çelebi, Halet (2006). Mevlânâ ve Mevlevîlik. Ankara: Hece Yayınları.
6. Atasağun, Galip (2006). “Mevlânâ Celâleddîn-i Rumî’nin Hayatı ve Eserleri”. Türk- İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi. Konya: Mevlânâ Özel Sayısı.
7. Baykara, Rusûhî (2003). Mevlevî Mukabelesi Nasıl Yapılırdı?. İstanbul: Tasavvuf Kitabı, Kitabevi.
8. Bayraklı, M (2006). Orhan Türk İmparatorlukları Tarihi. İstanbul: Bilge Karınca.
9. Demirci, Mehmet (2013). Hz. Mevlana ve Mevlevi Kültürü. İstanbul: Kubbealtı Neşriyatı.
10. Dizdarzâde, Handan (2010). İstanbul Mevlevîhaneleri. İstanbul: İstanbul Belediyesi.
11. Elibol, Turgut (2012). Mevlana ve Mevlevilik. Konya: Sıradaşı Akademi Yayınları.
12. Ergin, Osman (1977). Türk maarif tarihi. İstanbul: Eser Neşriyat.
13. Evliya Çelebi, Muhammad Zilli ibn Dervish (1314). Evliya Çelebi Seyahatnamesi. Istanbul: Iqdam Matbaası. [In Ottoman Turkish]
14. Foruzanfar, Badi al-Zaman (1376 Sh). Tahqiq-e Ahval va Zendegani-ye Molana Jalal al-Din Mohammad. Tehran: Zavvar. [In Persian]
15. Gölpınarlı, Abdülbaki (1366 Sh). Molaviyyeh pas az Molana. Translated by Toufiq Sobhani. Tehran: Keyhan. [In Persian]
16. Gölpınarlı, Abdülbaki (1375 Sh). Molana Jalal al-Din: Zendegani, Falsafeh, Athar va Gozideh-i az Anha. Translated by Toufiq Sobhani. Tehran: Pazhuheshgah-e Olum-e Ensani va Motale‘at-e Farhangi. [In Persian]
17. Gölpınarlı, Abdülbaki (1404 Sh). Miras-e Molana dar Anatoli: Adab va Arkan-e Molaviyyeh. Translated by Bahram Karju Ajirlu. Tehran: Yam. [In Persian]
18. Ibn Battutah, Muhammad ibn Abd Allah (1376 Sh). Safarnameh-ye Ibn Battutah. Translated by Mohammad Ali Movahed. Tehran: Chap-e Sepehr-e Naqsh. [In Persian]
19. Ibn Bibi, Amir Nasir al-Din Husayn (1350 Sh). Akhbar-e Salajeqeh-ye Rum. Edited by Mohammad Javad Mashkur. Tehran: Entesharat-e Tehran. [In Persian]
20. Işın, Ekrem (2004). “Mevlevîligin Tarihsel Temelleri: Sultan Veled ve Çelebilik Makamının Kurulusu”. III. Uluslararası Mevlânâ Kongresi, 5-6 Mayıs 2003. Konya: Selçuk Üniversitesi Yayınları.
21. Işın, Ekrem (2007). Saltanatın Dervişleri Dervişlerin Saltanatı, İstanbul’da Mevlevîlik. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstititüsü Yayınları.
22. İzbudak, Veled Çelebi (2009). Tekke’den Meclis’e-Sıradışı Bir Çelebi’nin Anıları. haz: Yakup Şafak, Yusuf Öz. İstanbul: Timaş Yayınları.
23. Jami, Abd al-Rahman ibn Ahmad (1337 Sh). Nafahat al-Uns. Edited by Mehdi Tohidi-pur. Tehran: Mahmudi. [In Persian]
24. Karamustafa, Ahmet (2008). Tanrının Kuraltanımaz Kulları. İslam Dünyasında Derviş Toplulukları (1200-1550). Çev: Ruşen Sezer. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
25. Karju Ajirlu, Bahram (1404a Sh). “Molavi-khaneh be-masabeh-ye nahad-e farhangi; ta’ammoli dar rad-pa-ye farhang-e Irani dar qalamrow-e Osmani.” Pazhuheshnameh-ye Tarikh-e Tamaddon-e Eslami. 58(2). p1–23. [In Persian]
26. Karju Ajirlu, Bahram (1404b Sh). “Naqsh-e Molavi-khaneh-ha dar gostaresh-e farhang-e Irani va zaban-e Farsi dar qalamrow-e Osmani.” MA/PhD thesis. Supervisor: Hasan Hazrati, Department of History and Civilization of Muslim Nations. University of Tehran. [In Persian]
27. Kaygusuz, İbrahim (2020). Mevleviliğin Sosyolojisi Tarihsel ve Toplumsal Temelleri. İstanbul: Çizgi Kitabevi.
28. Küçük, Sezâi (2007). Mevleviliğin Son Yüzyılı. İstanbul: Vefa Yayınları.
29. Lewis, Franklin D. (1390 Sh). Molana: Diruz ta Emruz, Sharq ta Gharb. Translated by Hasan Lahuti. Tehran: Namek. [In Persian]
30. Mostowfi Qazvini, Hamdallah ibn Abi Bakr. (1328 Sh). Tarikh-e Gozideh. Edited by Edward Browne. Leiden: Gibb Memorial. [In Persian]
31. Muslu, Ramazan (2004). Osmanlı Toplumunda Tasavvuf (18. Yüzyıl). İstanbul: İnsan Yayınları.
32. Neşrî, Mevlana Mehmed (Hüseyin) Efendi (MS no. 336080). Neşrî Tarihi / Kitab-ı Cihan-nüma. Istanbul: Süleymaniye Library, manuscript. [In Ottoman Turkish]
33. Nicholson, R.A (1973). Mevlânâ Celâleddîn Rûmî. Çev Ayten Lermioglu. İstanbul: Tercüman 1001 Temel Eser.
34. Önder, Mehmet (1971). Mevlânâ Şehri Konya. Ankara: Güven Matbaası.
35. Önder, Mehmet (1992). Yüz Yıllar Boyunca Mevlevilik. Ankara: Dönmez Yayınları.
36. Ösen, Serdar (2011). 19. Yüzyil Osmanli Devlet Ve Toplum Hayatinda Mevlevîlik. Doktora Tezi. Kayseri: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Yakınçag Tarihi Bilim Dalı.
37. Ösen, Serdar (2015). Osmanlı Devlet ve Toplum Hayatında Mevlevilik (19. yüzyıl). İstanbul: Kitap yayınevi.
38. Özönder, Hasan (1994). “Karaman (Lârende) Mevlevî-hanesi”. Osmanlı Araştırmaları, sy. XIV. İstanbul: Enderun Kitabevi.
39. Pakalın, Mehmet Zeki (1983). Osmanlı Tarihi Deyimleri ve Terimleri Sözlüğü. İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.
40. Sahîh Ahmed Dede (2003). Mecmûatü’t-Tevârihi’l-Mevleviyye (Mevlevîlerin Târihi). haz: Cem Zorlu. İstanbul: İnsan Yayınları.
41. Sâkıb Dede, Mustafa (1283). Sefine-i Nefise-i Mevleviyan. Istanbul: Chap-e Istanbul. [In Ottoman Turkish]
42. Samarqandi, Dowlatshah (1382 Sh). Tazkerat al-Sho‘ara. Edited by Edward G. Browne. Tehran: Asatir. [In Persian]
43. Sepahsalar, Fereydun ibn Ahmad (1325 Sh). Resaleh-ye Fereydun ibn Ahmad dar Ahval-e Molana Jalal al-Din Molavi. Edited by Saeed Nafisi. Tehran: Eqbal. [In Persian]
44. Setayeshgar, Mehdi (1392 Sh). Rabab-e Rumi (Molana va Musiqi). Tehran: Honar-e Musiqi. [In Persian]
45. Sultan Valad, Baha al-Din (1376 Sh). Valad-nameh. Edited by Jalal al-Din Homa’i. Tehran: Homa. [In Persian]
46. Sultan Veled (1976). İbtidâ-nâme. haz: Abdülbâki Gölpınarlı. Ankara.
47. Top, Hüseyin (2001). Mevlevi Usul ve Adabı. İstanbul: Ötüken Neşriyat.
48. Ülker Anbarcıoğlu, Meliha (1991). Maarif (Sultan Veled) Önsöz. İstanbul: MEB.
49. Uzunçarşılı, İsmail Hakkı (1380 Sh). Tarikh-e Osmani. Translated by Vahab Vali. Tehran: Pazhuheshgah-e Olum-e Ensani. [In Persian]
50. Veled Çelebi (no: 1159). Mehmed, Konya Ahvâl-i Umûmiyye-i Târihiyesinden Mevlânâ ile Ricâli. İstanbul: Hacı Selim Ağa Kütüphanesi, Hüdayi Efendi bölümü.
51. Wittek, Paul (1999). Menteşe Beyliği. Çev: O. S. Gökyay. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.


XML   Persian Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Karju Ajirlou B. The Genesis of Rumi’s Legacy: The Formation and Institutionalization of the Mevleviyya in Anatolia. islamhistory 2025; 1 (60) :35-37
URL: http://journal.isihistory.ir/article-1-1551-en.html


Rights and permissions
Creative Commons License This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
Volume 1, Issue 60 (winter 2025) Back to browse issues page
پژوهش نامه تاریخ اسلام (فصلنامه انجمن ایرانی تاریخ اسلام) Quartely Research Journal of Islamic History
Persian site map - English site map - Created in 0.22 seconds with 40 queries by YEKTAWEB 4766